Made in Solingen – wat de naam juridisch betekent
Deel
„Solingen“ staat op talloze scharen, messen en nagelinstrumenten. Velen houden het voor een marketingwoord. Het is echter een juridisch begrip – en een verrassend streng.
Een eigen regeling voor een stadsnaam
De naam wordt beschermd door de Verordnung zum Schutz des Namens Solingen, kortweg Solingenverordnung. Zij dateert van 16 december 1994, trad op 1 januari 1995 in werking en steunt op § 137 van de Duitse merkenwet.
Haar voorloper was de „Wet ter bescherming van de naam Solingen“ uit 1938 – de allereerste regeling die de naam voor snijwaren juridisch vastlegde. Solingen geldt daarmee als de enige stadsnaam ter wereld met een eigen beschermingsverordening van dit type.
Twee voorwaarden – en beide moeten vervuld zijn
§ 1 van de verordening is kort en ondubbelzinnig. De naam Solingen mag in het handelsverkeer alleen worden gebruikt voor snijwaren die
- in alle wezenlijke productiestappen binnen het Solinger industriegebied zijn bewerkt en afgewerkt, én
- naar grondstof en bewerking geschikt zijn om hun eigen gebruiksdoel te vervullen.
Doorslaggevend is het „én“. Is ook maar één van beide voorwaarden niet vervuld, dan is het gebruik van de naam ontoelaatbaar.
Dat heeft een gevolg dat velen verrast: een schaar kan in Solingen gemaakt zijn en de naam toch niet mogen dragen – namelijk wanneer zij niet aan de kwaliteitseis voldoet. Solingen is dus niet alleen een herkomst-, maar ook een kwaliteitsaanduiding.
Waar ligt het „Solinger industriegebied“?
De verordening bakent het gebied duidelijk af: de stad Solingen en de in het district Mettmann gelegen stad Haan. Meer niet.
De hardnekkigste misvatting
Steeds weer hoort men dat het zou volstaan om een elders vervaardigde kling in Solingen even na te slijpen of er een klinknagel in te zetten. Dat klopt niet. De verordening eist alle wezenlijke productiestappen – één enkele bewerking is niet genoeg.
Wat precies als „wezenlijke productiestap“ geldt, legt de verordening bewust niet in detail vast. Die vraag is overgelaten aan de praktijk van de plaatselijke bedrijven; de betrokken verbanden en de Kamer van Koophandel hebben daarvoor minimumvoorwaarden geformuleerd.
Wat allemaal als „snijwaar“ geldt
Het begrip is ruimer dan gedacht en de opsomming in de verordening is niet uitputtend. Daartoe behoren onder meer:
- scharen, messen, bestek en klingen
- tafelgereedschap zoals notenkrakers, kurkentrekkers, briefopeners of sigarenknippers – ook al snijden ze niet
- snijdend keukengereedschap zoals blikopeners en messenslijpers
- scheermessen, scheermesjes en scheerapparaten
- tondeuses en overige lichaamsverzorgingsapparaten
- blanke wapens
Nagelscharen, nageltangen en nagelriemscharen vallen daarmee ondubbelzinnig onder de bescherming.
Wat dat voor u bij aankoop betekent
Staat er rechtmatig „Solingen“ op een instrument, dan weet u twee dingen: het is in Solingen of Haan vervaardigd – en het voldoet aan een kwaliteitseis die verder gaat dan alleen de herkomst.
Waar u op moet letten:
- „Solingen“ alleen zegt meer dan „German Design“ of „Solingen Steel“. Zulke formuleringen omzeilen de verordening taalkundig, omdat ze niet rechtstreeks naar de herkomst van de waar verwijzen.
- De naam van de fabrikant hoort erbij. Serieuze Solinger manufacturen slaan hun merkteken in het instrument.
- De prijs is een indicatie. Een echte Solinger schaar doorloopt ruim 80 bewerkingen. Voor een bodemprijs is die niet te krijgen.
Conclusie
De naam Solingen is geen reclamebelofte, maar een wettelijk verankerde uitspraak over herkomst en kwaliteit. Juist daarom wordt hij zo vaak misbruikt – en juist daarom loont de tweede blik op het instrument.
Dit artikel geeft een overzicht en is geen juridisch advies. De tekst van de verordening is openbaar raadpleegbaar via gesetze-im-internet.de.
Echte Solinger instrumenten bij nagelzange.de: